Dziennik budowy jest wymagany wtedy, gdy przepisy nakazują ustanowienie kierownika budowy. Wynika to z art. 45 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. Najprostsza zasada brzmi więc: jeżeli przy danej inwestycji musisz ustanowić kierownika budowy, musisz także prowadzić dziennik budowy.
Kiedy dziennik budowy jest wymagany?
Dziennik budowy jest urzędowym dokumentem przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących podczas ich wykonywania. Obowiązek jego prowadzenia nie dotyczy automatycznie każdej budowy. Decydujące znaczenie ma rodzaj robót i związany z nim obowiązek ustanowienia kierownika budowy.
Zgodnie z art. 42 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego kierownika budowy trzeba ustanowić między innymi w następujących przypadkach:
- roboty budowlane objęte decyzją o pozwoleniu na budowę,
- określone budowy realizowane na podstawie zgłoszenia, wskazane w art. 29 ust. 1 pkt 1, 2–4, 9, 27 i 30 Prawa budowlanego,
- wybrane instalowania wykonywane na podstawie zgłoszenia, w tym instalacje gazowe oraz mikroinstalacje biogazu rolniczego wskazane w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. d i e,
- przebudowa przegród zewnętrznych lub elementów konstrukcyjnych budynku mieszkalnego jednorodzinnego, jeżeli mieści się w zakresie art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a,
- rozbiórka objęta decyzją o pozwoleniu na rozbiórkę,
- roboty objęte decyzją o legalizacji budowy, jeżeli nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie,
- roboty objęte decyzją o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych.
W tych sytuacjach dziennik budowy prowadzi się dla każdego obiektu, którego dotyczy obowiązek. Jeżeli jedno pozwolenie albo jedno zgłoszenie obejmuje kilka obiektów budowlanych, co do zasady potrzebny jest odrębny dziennik dla każdego z nich. Przy obiektach liniowych, takich jak sieci lub drogi, można prowadzić osobne dzienniki dla wydzielonych odcinków robót.
| Rodzaj robót | Wymagany dziennik? | Podstawa |
|---|---|---|
| Roboty objęte pozwoleniem na budowę | Tak, gdy wymagają ustanowienia kierownika budowy | Art. 42 ust. 1 pkt 2 i art. 45 Prawa budowlanego |
| Wybrane budowy i roboty wykonywane na zgłoszenie | Tak, ale tylko w przypadkach wskazanych w przepisach | Art. 42 ust. 1 pkt 2 oraz art. 29 Prawa budowlanego |
| Rozbiórka wymagająca pozwolenia | Tak | Art. 42 ust. 1 pkt 2 i art. 45 Prawa budowlanego |
| Proste prace niewymagające pozwolenia ani zgłoszenia | Nie | Brak obowiązku ustanowienia kierownika budowy |
Pozwolenie na budowę a zgłoszenie
Samo zgłoszenie nie oznacza jeszcze, że dziennik budowy będzie zbędny. W przypadku robót objętych pozwoleniem obowiązek jest zasadą, ponieważ takie roboty co do zasady wiążą się z ustanowieniem kierownika budowy. Przy zgłoszeniu trzeba natomiast sprawdzić, czy dana inwestycja należy do grup wskazanych w art. 42 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
Oznacza to, że dwie inwestycje realizowane na podstawie zgłoszenia mogą być traktowane odmiennie. Jedna będzie wymagała kierownika budowy i dziennika, a druga – jeżeli przepisy nie nakazują ustanowienia kierownika – nie będzie objęta tym obowiązkiem.
Czy dziennik budowy musi być papierowy?
Nie. Dziennik budowy można prowadzić w postaci papierowej albo elektronicznej w systemie EDB, czyli Elektronicznym Dzienniku Budowy. Wybór formy należy do inwestora, z zastrzeżeniem ograniczeń wynikających z przepisów.
Nie można prowadzić dziennika elektronicznego dla robót budowlanych na terenach zamkniętych. W pozostałych przypadkach możliwe jest skorzystanie z EDB. Trzeba jednak pamiętać o zasadzie nieodwracalności wyboru: po rozpoczęciu prowadzenia dziennika w systemie elektronicznym nie wraca się do formy papierowej dla tej samej inwestycji.
W przypadku dziennika papierowego należy korzystać z dokumentu wydanego i zarejestrowanego przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej. Forma elektroniczna wymaga natomiast założenia dostępu w systemie EDB osobom, które mają prawo dokonywać wpisów.
Kto odpowiada za dziennik budowy?
Za prowadzenie i przechowywanie dziennika budowy odpowiada kierownik budowy. Powinien on dbać o chronologiczność, czytelność i kompletność wpisów oraz o to, aby dokument był dostępny na budowie dla osób uprawnionych.
Wpisów nie może dokonywać dowolna osoba uczestnicząca w realizacji inwestycji. Uprawnienia wynikają z ustawy i obejmują:
- uczestników procesu budowlanego – inwestora, inspektora nadzoru inwestorskiego, projektanta, kierownika budowy i kierownika robót,
- uprawnionego geodetę wykonującego na terenie budowy czynności geodezyjne na potrzeby budownictwa,
- upoważnionych pracowników organów nadzoru budowlanego oraz innych organów uprawnionych do kontroli przestrzegania przepisów na budowie, w ramach czynności kontrolnych.
Generalny wykonawca nie jest odrębną kategorią osoby uprawnionej do wpisów. Może dokonywać wpisu tylko wtedy, gdy jednocześnie pełni funkcję mieszczącą się w ustawowym katalogu, na przykład kierownika budowy lub kierownika robót.
A co z drobnymi pracami?
Proste naprawy, konserwacja i inne prace, które nie wymagają ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia, co do zasady nie wymagają także dziennika budowy. Nie można jednak oceniać tego wyłącznie na podstawie potocznego określenia „drobny remont”. Znaczenie ma zakres robót oraz to, czy przepisy wymagają dla nich ustanowienia kierownika budowy.
Przed rozpoczęciem prac sprawdź więc najpierw podstawę prawną inwestycji, a następnie odpowiedz na jedno pytanie: czy muszę ustanowić kierownika budowy? Jeśli tak, dziennik budowy jest obowiązkowy.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej analizy dokumentacji inwestycji ani konsultacji z właściwym organem administracji architektoniczno-budowlanej lub osobą posiadającą uprawnienia budowlane.
